Παλιοφραντζί

Από την τοποθεσία του Παλιοφραντζί το μικρότερο μέρος ανήκει στην περιοχή Κωσταλεξίου και, το μεγαλύτερο, στη Φραντζιώτικη περιοχή. Στην περιοχή του Φραντζί υπάρχει ένας εκτεταμένος αρχαίος ερειπιώνας με την ομώνυμη ονομασία. Παρά ταύτα και λόγω του ότι, Κωσταλέξι και Φραντζί, μοιράζονται την τοποθεσία, συγκέντρωσα μερικά ευρήματα, τα οποία προσεκόμισα στην Αρχαιολογική Υπηρεσία για αξιολόγηση. Ας διαβάσουμε τα αποτελέσματα της αξιολογήσεως.

Είναι γνωστά τα της Μάχης του Σπερχειού. "ΜΑΧΗ ΤΟΥ ΣΠΕΡΧΕΙΟΥ"

 

Στο σημερινό χωριό Φραντζί υπάρχει ένας θρύλος, σύμφωνα με τον οποίο: Όταν τελείωσε η Μάχη, ο Νικηφόρος Ουρανός, ανέθεσε, σε έναν Γραμματικό - από αυτούς που τον συνόδευαν στην εκστρατεία - να συντάξει το ιστορικό της Μάχης. Το όνομα του Γραμματικού αυτού ήταν Φραντζής, Ο Νικηφόρος Ουρανός έμεινε κατενθουσιασμένος από το περιεχόμενο του ιστορικού και, για τον ανταμείψει, του χάρισε μίαν μεγάλη έκταση γης πλησίον του Χώρου, στον οποίο έγινε η Μάχη.  Ο Φραντζής έκτισε, μέσα στη δωρηθείσα έκταση, έναν οικισμό. Ο οικισμός κτίσθηκε σε θέση, όπου προϋπήρχε άλλος αρχαίος οικισμός, αγνώστου ονομασίας. Στον οικισμό που έκτισε, ο Φρανζής, έδωσε το όνομα «Φραντζί».

 

Ένας εκτεταμένος ερειπιώνας, στη θέση του οικισμού αυτού, επιβεβαιώνει την ύπαρξή του.  Σε κάποιο άγνωστο χρόνο, στο πρόσφατο παρελθών, κτίσθηκε το σημερινό χωριό Φραντζί και, προς αντιδιαστολή των ονομασιών, ονόμασαν, τα ερείπια του παλιού οικισμού, «Παλιοφρανζί» (Παλιουφφραντζί). Η έκταση του ερειπιώνα στη θέση του Παλιοφραντζί, σημαίνει ότι ο εκεί οικισμός, ήταν πολύ μεγάλος.

 

Η λάκκα του Παλιοφραντζί και η θέση του ερειπιώνα του φαίνονται στην επόμενη φωτογραφία.

Από την περιοχή του τοπωνυμίου το μικρότερο μέρος, το Δυτικό προς την Παναγία, ανήκει στην Κωσταλεξιώτικη περιοχή. Το υπόλοιπο, το Ανατολικό, ανήκει στη Φραντζιώτικη περιοχή. Στη Φραντζιώτικη περιοχή υπάρχει και ο ερειπιώνας του οικισμού. Τούτο σημαίνει ότι, η ευθύνη για την έρευνα σχετικά με τον οικισμό, ανήκει σε κάποιον Φραντζιώτη και όχι στον υποφαινόμενο που είμαι Κωσταλεξιώτης. Απ’ ό,τι πληροφορήθηκα δεν υπάρχει κάποια σχετική έρευνα από Φραντζιώτικης πλευράς.

 

Παρά ταύτα από μία πρόχειρη επιφανειακή έρευνα που έκαμα, όταν επισκέφτηκα στην περιοχή (το 2000), συγκέντρωσα κάποια ευρήματα, τα οποία θεωρώ σκόπιμο να τα παρουσιάσω στη συνέχεια:

 

Τμήμα λίθινης Αξίνας1

Πρόκειται για ένα λίθο με ελλειψοειδή μορφή, ο οποίος είναι λειασμένος κατά τέτοιον τρόπο, ώστε να καταλήγει σε μία κοφτερή ακμή.

 

Ο λίθος είναι σπασμένος και το πίσω μέρος του δεν υπάρχει.

 

Σύμφωνα με τη ΙΔ΄Εφορία Προϊστορικών και Κλασσικών Αρχαιοτήτων, χρονολογείται στους προϊστορικούς χρόνους με μεγαλύτερη πιθανότητα να ανήκει στην Πρώιμη ή τη Μέση εποχή του Χαλκού ή και τη Νεολιθική, ακόμη, Περίοδο, δηλαδή πριν από 5.000 χρόνια.2

 

Στις επόμενες φωτογραφίες, παρουσιάζονται δύο όψεις του τμήματος της αξίνας.

Δύο αγνύθες3

Στην επόμενη φωτογραφία, φαίνονται οι δύο αγνύθες, που βρέθηκαν εκεί. Είναι δυνατό να χρονολογηθούν από την Κλασσική έως τη Ρωμαϊκή Περίοδο.4

 

Παρόμοιες κωνικές αγνύθες, από αυτές που εκτίθενται στο σταθμό του ΜΕΤΡΟ του Συντάγματος στην Αθήνα, χρονολογούνται τον 4ο αιώνα π. Χ.

Βάση μελαμβαφούς (βαμμένου με μελανό χρώμα) σκύφου5

Ο Σκύφος ήταν είδος αρχαίου ποτηριού, το σημερινό τάσι ή καυκί. Είχε δύο «αυτιά», ήταν ευρύστομος και ήταν διακοσμημένος με γλυπτές παραστάσεις. Η ύλη από την  οποία κατασκευάζετο, ήταν ανάλογη με την οικονομική κατάσταση, αυτού που τον χρησιμοποιούσε (από ξύλο, κεραμίδι, άργυρο, χρυσό).

 

Χρονολογείται στην ύστερη Κλασσική μέχρι την Πρώιμη Ελληνιστική Περίοδο.

 

Στις επόμενη φωτογραφία, φαίνονται οι δύο όψεις (εξωτερική - εσωτερική) της βάσεως.

Ένας ολόκληρος Ροδιακός Σκύφος φαίνεται στην επόμενη φωτογραφία.

Διάφορα αντικείμενα

Της Κλασσικής έως και Ρωμαϊκής Περιόδου, φαίνονται στις επόμενες φωτογραφίες

 6

Από τα ανωτέρω ευρήματα αποδεικνύεται ότι, το τοπωνύμιο «Παλιουφραντζί»7,  κατοικήθηκε, πιθανόν, από τη Νεολιθική Εποχή μέχρι τους νεωτέρους χρόνους. Άρα, ο Φραντζής, όπως προαναφέραμε, έκτισε τον οικισμό του επί προϋπάρχοντος αρχαίου οικισμού. Κατά επιβεβαιωμένες μαρτυρίες στη βόρεια πλαγιά ενός χαμηλού υψώματος, που βρίσκεται στο νότιο μέρος της λάκκας του Παλιοφραντζί, υπάρχουν κάποιες πολύ μεγάλες πέτρες, που δημιουργούν την αίσθηση λειψάνων ενός τείχους. Δεν κατέστη δυνατό να προσεγγιστούν, οι πέτρες αυτές, λόγω των πολλών και μεγάλων πουρναριών και παλιουριών που τις έχουν καλύψει. Ίσως, στο μικρό αυτό λόφο, να υπήρχε κάποιος πύργος, στον οποίο διέμενε ο άρχοντας της περιοχής.

 

Από το μέγεθος του ερειπιώνα του οικισμού και από το είδος και το πανάρχαιο ορισμένων από τα ευρήματα, τα οποία, επαναλαμβάνεται, συγκεντρώθηκαν από μία πρόχειρη επιφανειακή έρευνα (Πιστεύω ότι κάτω από την επιφάνεια του ερειπιώνα κρύβονται πολλές εκπλήξεις), μπορούμε να διατυπώσουμε την άποψη ότι, ενδεχομένως, να υπήρχε, εκεί, μία από τις χαμένες πόλεις των Οιταίων. Την ίδια άποψη μπορούμε να διατυπώσουμε και για το «Παλιό Χωριό», στη θέση Ροδιά, που καταστράφηκε από το σεισμό, σύμφωνα με το γνωστό θρύλο του Κωσταλεξίου, ο οποίος αναλύεται στο Βιβλίο  "ΚΩΣΤΑΛΕΞΙ - ΘΡΥΛΟΣ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ".

 

Μία ερώτηση είναι το πότε και πως καταστράφηκε ο ανωτέρω οικισμός. Δεν υπάρχουν πληροφορίες περί αυτού. Το πιθανότερο είναι να καταστράφηκε από το σεισμό, που κατέστρεψε το «Παλιό Χωριό», του Κωσταλεξιώτικου θρύλου (μαζί και τα Μοναστήρια της Κωσταλεξιώτικης Παναγίας και του Φραντζιώτικου Αϊ Λιά, όπως αναλύεται στο προηγούμενο βιβλίο).

 

Designed and maintained by 4Point